SOA'nın Hedefleri

2000 yılının Mayıs ayında, Sualtı Arkeolojisi Enstitüsü'nün (INA) yöneticisi olan Tufan Turanlı, INA'nın Arkeoloji Komitesinden "Anadolu'nun Sualtı Hazineleri" projesinin iznini aldı. Bu projede önerilen amaçlar şunlardı:

Anadolu'nun Sualtı Hazineleri Projesi INA'nın bulmuş olduğu tüm batıkların tam olarak dokümantasyonun bitirilmesine kadar sürecek. Gün geçtikçe daha fazlası keşfedildiği için proje uzun zaman ama çok uzun zaman süreceğe benziyor. Fakat, bulduklarımızın internette yayınlanması arazi işlerinden multimedya arazi raporlarına kadar herşey hergün güncellenecek. Temmuz 2000 yılına ait bir arazi raporunu şu an  BURADA  okumanız mümkün. Veritabanı projemiz ve arazi  çalışmalaımız hakkında daha çok bilgi edinmek için okumaya devam edin...

Kazmadan önce araştırma yapmak

Arkeolojik yüzey araştırmaları , çizelgelemek/değerlendirmek  ile uğraşılan zamanlarından beri çok yol katetti. Şu an dikkatli, zarar vermeden yapılan  bir yüzey araştırması , bir kazıya nazaran oldukça kolay ve ucuz olmaktadır. INA araştırma malzemeleri üzerine tez yazmış birçok kişinin de belirttiği gibi sualtı arkeolojik alanlarına bilen bir gözle bakmanın önemi oldukça büyüktür. İskandil Burnu'ndaki Bizans batığı üzerine çalışan Manuela Lloyd'un da belirttiği üzere, " bir araştırmanın verimli olabilmesi ,  batıktan elde edilen bilgilerin yorumlanması için iyi bir incelemenin ve de tam bir yüzey araştırmasının kazı öncesinde yapılması gerekmektedir  [Lloyd (1984) iv -kaynakça-].

Bir de şöyle düşünelim: Tamamlanmış bir kazı, tarihin sayfaları arasında ufak bir buluntuyu aydınlatırken, iyi bir yüzey araştırması ise bu sayfaların bir çoğunu aydınlatmaya yetecek kadar bir ışık verir.  Çok sayıda batık geminin yayınlanması bize gemicilik tarihi hakkında makro boyutta bilgi sağlar. SOA veritabanı, araştırmacılar için Anadolu  ve hatta Akdeniz denizciliği hakkında  bilgi dağarcığımızı önemsenecek miktarda genişletecek. 
  

Sualtı hazinelerimizin sistematik dokümantasyon ve görsel kayıtların yapılması ise, insanların ve doğanın aşındırması gibi faktörleri  ve bu alanların konservasyonunu tehdit eden potansiyeleri gözler önüne sererek , acil kurtarma operasyonlarına olanak vermektedir. Batıkların konumlarının ve durumlarının kaydedilmesi ise bir gün bu 'sualtı hazineleri'nin kontrollü olarak turistlere ulaştırılmasına olanak sağlayabilir. SOA'nın  internet aracılığı ile yayınlanması , sualtı arkeolojisi alanında zengin bir kaynağın  araştırmacılara ulaşması konusunda kayda değer bir gelişmedir. Fakat SOA projesinin en önemli sonucu ise   INA'nın araştırmaları ve sualtı projeleri icin paha biçilmez bir kaynak oluşturmasıdır.  Hantal el yazması dosyalar yerine , araştırma ekipleri parnmaklarının ucunda kolayca ulaşabilecekleri , CD halinde bir multimedya kütüphanesine  sahip olmalarıdır. Veritabanı , gerekli olan tüm sualtı araştırma plan, teknik ve donanıma sahip olacaktır.

Hangi sayıda amfora bize bir batık olduğunu anlatır?

Belirtmek gerekirse, INA sadece tek çeşit sualtı hazineleriyle ilgilenir, bunlar batık gemilerdir. SOA projesi ise sualtı buluntularını sualtı yapıları (sualtı liman ve döküntüleri) ve batık gemiler olmak üzere daha geniş bir çerçevede inceler. Ayrıca daha önceki araştırma ekiplerinin es geçtiği yağmalanmış gemi batıkları, batıktan ayrı olarak bulunmuş parçaları da veritabanına koyar. Buna ek olarak TINA'nın tarihsel ve arkeolojik  bakış açısına sahip olmanın yanı sıra SOA kendini antik batıklarla sınırlamıyor. Buna örnek olarak bu sene incelemeyi umduğumuz 19yy buharlı gemiyi ve WWI denizaltısını gösterebiliriz.

 

Sonuç

SOA ne arkeolojik bir araştırmadır ne de SOA veritabanı arkeolojik tutanaklarda yeralacaktır. Fakat inanıyoruz ki, Türkiye'nin bilinen sualtı arkeolojik alanlarının kaydedilmesi, önceki çalışmaların özetlenmesi ile SOA veritabanı  INA öğrencilerine ve araştırcılarına önemli bir kaynak oluşturacak. İnanıyoruz ki , bu proje  sualtı arkeolojisi ve denizcilik tarihi  hakkında merakı olan herkesin oldukça ilgisini çekecek.

[Ana sayfa] - [SOA proje] - [SOA'nın bilgi tabanı] - [SOA'nın ekibi] - [INA ve SOA] - [Alan araştırmasında] - [Araştırma devam ediyor] - [SOA on-line] - [Sponsorluk] - [Bize yardım edin] - [Kontak]